Kent Ölçeğinde Sera Gazı Envanterlerinin Belirlenmesi ve Raporlanması için Küresel Protokolün Genel Çerçevesi

Bu çalışmada farklı kentsel faaliyetlerin sera gazı emisyonlarına etkisinin incelendiği GPC standardının genel çerçevesi özetlenmiştir. Şehirler artan nüfusları ve büyüyen enerji tüketimleri ile sera gazı (GHG) emisyonlarının ve aynı zamanda küresel iklim krizinin en önemli kaynağı durumundadır. Birleşmiş Milletler-Habitat’a göre dünya enerji tüketiminin %78’i ve sera gazı (SG) emisyonlarının %60’tan fazlasının şehirlerden kaynaklandığı tahmin edilmektedir. Bu açıdan iklim değişikliği ile mücadelenin en önemli unsurunu yine kentler oluşturmaktadır. Bu nedenle, kentlerin iklim değişikliğine uyum ve mücadele için yenilikçi çözümler tasarlayıp uygulaması, sürdürülebilir kalkınmayı teşvik ederek emisyonları azaltması ve dirençli şehirlerin oluşturulması gerekmektedir. Paris İklim Anlaşması, iklim değişikliğinin yıkıcı etkilerini azaltmak için hükümetlere net hedefler koyarak net sıfıra ulaşılmasının gerekliliğini vurgulamaktadır. Bu kapsamda belediyelerin emisyonlarını hesaplayacakları ve bunları azaltmanın en etkili yollarını belirleyecekleri bir yol haritası veya rehbere ihtiyaçları bulunmaktadır. Sera gazı protokolü (GHG Protocol) tarafından oluşturulan ve “GPC” olarak bilinen standart bu amaçla en çok kullanılan rehber dokümanlardan biri niteliğindedir. Sıfır karbon hedefine giden yolda ilk eylem güvenilir bir sera gazı envanteri geliştirmekle başlar. GPC, şehirlerin envanter sınırlarını belirledikten sonra BASIC ve BASIC+ olarak ifade edilen iki farklı seviyede raporlama yapabileceklerini ifade etmektedir. Şehir kaynaklı emisyonlar sabit enerji, ulaşım, atık, endüstriyel faaliyetler ve ürün kullanımı, tarım/ormancılık/diğer arazi kullanımı olmak üzere 5 temel başlık altında 3 farklı kapsamda değerlendirilmektedir. Bunların yanında, GPC şehirlerin ölçülebilir ve iddialı emisyon azaltma hedefleri koymalarını, azaltma stratejileri planlamalarını ve ilerlemelerini düzenli aralıklarla takip etmelerini önermektedir.

Kaynak: Mehmet Emin Argun, Selim Doğan, Abdul Wahed Ahmadi, II. INTERNATIONAL CONFERENCE ON SUSTAINABLE CITIES AND URBAN LANDSCAPES: RE-THINKING THE FUTURE OF THE CITIES AND URBAN LANDSCAPES, 2023